هدر بالا
امروز: دوشنبه, ۰۱ مرداد ۱۴۰۳ | ۱۶ محرّم ۱۴۴۶ قمری | ۲۲ ژوئیه ۲۰۲۴ میلادی
  1. اخبار
شنبه, ۰۶ آبان ۱۴۰۲ ۱۴:۰۱
زمان مطالعه: 5 دقیقه
پروتکل هانیبال (که دستورالعمل هانیبال نیز نامیده می شود)، رویه ای است که توسط ارتش اسرائیل برای جلوگیری از دستگیری سربازان خود، حتی اگر به معنای کشتن آنها باشد، استفاده می شود، بنابراین این پروتکل اجازه بمباران مواضع سربازان اسیر را می دهد

پروتکل هانیبال (که دستورالعمل هانیبال نیز نامیده می شود)، رویه ای است که توسط ارتش اسرائیل برای جلوگیری از دستگیری سربازان خود، حتی اگر به معنای کشتن آنها باشد، استفاده می شود، بنابراین این پروتکل اجازه بمباران مواضع سربازان اسیر را می دهد. این پیش نویس توسط 3 افسر عالی رتبه تهیه شد و تا زمان تصویب آن در سال 2006 یک پروتکل مخفی باقی ماند.

پروتکل "هانیبال" جنجال گسترده ای را در اسرائیل برانگیخت، زیرا مخالفان آن را "گزینه ای وحشیانه" توصیف می کنند که جان زندانیانی را که می توان نجات داد به خطر می اندازد.

اسرائیل از سال 1986 دستورالعمل "هانیبال" را در موارد متعددی اجرا کرده است و ویرانگرترین اجرای آن در رفح در سال 2014 بود. از 11 اسرائیلی که این پروتکل در 7 مورد آنها اعمال شد، تنها یک سرباز جان سالم به در برد.

اصطلاح پروتکل هانیبال در عملیات طوفان الاقصی که توسط مقاومت فلسطین در سحرگاه 7 اکتبر 2023 انجام شد و طی آن به شهرک های اطراف نوار غزه یورش برد و چندین مکان و پایگاه نظامی ارتش اشغالگر را تحت کنترل گرفت و حدود 250 اسرائیلی از جمله دهها سرباز و افسر اسیر شدند که اشغالگران با بمباران خشونت آمیز غزه پاسخ دادند که منجر به هزاران شهید و زخمی شد، دوباره ظاهر گشت.

پروتکل هانیبال چیست؟

نظرات در مورد اینکه آیا این پروتکل نظامی "هانیبال" نامیده می شد و اینکه چه کسی این اصطلاح را به طور خاص ابداع کرد، متفاوت است. کسانی هستند که معتقدند این اصطلاح به روشی اطلاق می شود که رهبر تاریخی کارتاژ، هانیبال بارکا، به زندگی خود پایان داد، زمانی که تصمیم گرفت به جای اسیر شدن به دست رومیان، خود را مسموم کند.

در حالی که برخی دیگر بر این باورند که نام این سیستم - که تا سال 2006 یک راز نظامی باقی مانده بود - حدود 3 دهه پیش توسط رایانه ای متعلق به ارتش اشغالگر به طور تصادفی انتخاب شده و توسط 3 افسر ارشد ارتش ساخته شده است.

ارتش اسرائیل علیرغم انتقادهای مکرر داخلی که معتقد است از نیروهای خود در میدان حفاظت نمی کند، تنها ارتشی در جهان است که از این رویه استفاده می کند.

راهنمایی شفاهی و رونوشت محرمانه

توسعه و تدوین این پروتکل به انعقاد قرارداد اسیران موسوم به «جلیل» بین اسرائیل و جنبش جبهه مردمی برای آزادی فلسطین به رهبری احمد جبرئیل دبیرکل آن در سال 1985 برمی گردد که طی آن او 3 سرباز اسرائیلی را با 1150 زندانیان فلسطینی مبادله کرد.

پس از آن، سیستم «دستورالعمل هانیبال» در سال 1986، یعنی 5 ماه پس از دستگیری دو سرباز اسرائیلی (یوسف فینک و رافائل الشیخ) توسط حزب الله لبنان، به طور رسمی معرفی شد و عملیات مبادله اسیران متعاقب آن به عنوان «نامتوازن» توصیف شد. بنابراین به سربازان دستور داده شد که اسرائیلی ها باید به هر قیمتی مانع ربودن همکاران خود شوند.

این پروتکل - در آن زمان - توسط یوسی پلد، رئیس فرماندهی شمال ارتش اسرائیل، با همکاری کمیته ای متشکل از ژنرال بازنشسته اوری اور، گابی اشکنازی، رئیس سابق ستاد ارتش اسرائیل، فرمانده منطقه شمال ارتش، امرام لوین، و مشاور سابق امنیت ملی، سرهنگ ژنرال یاکوف آمیدور تهیه شد.

برای بیش از یک دهه، سانسورهای نظامی خبرنگاران را از گزارش در مورد این پروتکل یا حتی بحث در مورد موضوع آن منع می کردند و متن کامل این دستورالعمل هرگز منتشر نشد و ادعا می کرد که انجام این کار ممکن است روحیه مردم اسرائیل را تضعیف کند.

در سال 2003، یک پزشک اسرائیلی که هنگام خدمت به عنوان سرباز ذخیره در لبنان در مورد این دستورالعمل شنیده بود، شروع به درخواست برای لغو آن کرد که منجر به حالت طبقه بندی آن شد.

اعتقاد بر این است که دو نسخه متفاوت از دستورالعمل هانیبال وجود دارد، یکی نسخه مکتوب مخفی فقط در بالاترین سطوح ارتش اسرائیل در دسترس است و دیگری یک دستورالعمل شفاهی برای فرماندهان لشکر و سطوح پایین تر.

کشته شد، اسیر نشد

از دیدگاه ارتش اسرائیل، مفهوم "یک سرباز مرده بهتر از یک سرباز اسیر" هسته اصلی دکترین پروتکل هانیبال بود. این دستورالعمل اقداماتی را که ارتش باید در صورت ربوده شدن یک سرباز انجام دهد، مشخص می کرد. هدف جلوگیری از افتادن سربازان به دست دشمن بود، حتی در صورت لزوم آنها را بکشید.

مقامات نظامی معتقدند که ربوده شدن سربازان یک موضوع استراتژیک است، نه یک موضوع تاکتیکی و هزینه بسیار بالایی دارد که اسرائیل باید برای آزادی آنها بپردازد.

در اصل، این پروتکل بر سیاست زمین سوخته تکیه دارد که در صورت اسیر شدن سرباز، آتش بی‌رویه را با هدف کشتن اسیرکنندگان و زندانی‌ها تصریح می‌کند.

پروتکل مسئولیت کامل تسریع در این امر را بر عهده فرمانده محلی می گذارد، زیرا در چنین مواردی دقایق اولیه تعیین کننده است.

اگرچه جزئیات پروتکل "هانیبال" برای سال ها مخفی بود، اما جنجال های شدیدی را برانگیخت. تا اینکه پس از ربوده شدن سرباز اسرائیلی گیلاد شالیت در غزه در سال 2006 اصلاح شد. زبان سند بحث برانگیز ملایم شد تا مشخص شود که این سند خواستار کشتن عمدی سربازان اسیر نشده است.

رئیس ستاد ارتش اسرائیل، بنی گانتز، به این ترتیب یک اصل به نام (اصل اثر مضاعف) را ایجاد کرد، که تصریح می کند که نتیجه بد (کشتن سرباز اسیر) از نظر اخلاقی فقط به عنوان یک عارضه جانبی ترویج یک اقدام خوب (توقف اسیرکنندگان او) مجاز است.

پروتکل «هانیبال» از زمانی که رسمی شد، جنجال‌ها و انتقادات عمومی زیادی را در جامعه امنیتی اسرائیل برانگیخت و سؤال اصلی درباره اخلاقیات پروتکل و پیامدهای مختلف دستورالعمل‌های آن بود.

 

کد خبر 12959

 

مطالب مرتبط

دیدگاه ها

شما هم می توانید نظرات خود را ثبت کنید



کد امنیتی کد جدید